Nieuw nummer Oud Holland 139
Het huwelijk als gecontroleerde wanorde in een wereld waarin impulsieve keuzes voortdurend dienen te worden vermeden, dat is de lezing van vier intrigerende schilderijen van de Nederlandse kunstenaar Adriaen van de Venne (1590-1662). In deze zogenaamde huwelijksloterijen worden vrouwen als prijzen aangeboden, terwijl de mannelijke deelnemers loten trekken voor een groot publiek. De auteur, Tamar van Riessen, onthult in het nieuwste nummer van Oud Holland de verschillende satirische en moraliserende lagen in deze schilderijen.
Het tweede artikel omvat een gedetailleerde studie van Rachel Ruysch’ uitzonderlijke gebruik van een blauwe grondering in Stilleven met bloemen in een glazen vaas (1742). De auteur, Kirsten Derks, analyseert waarom Ruysch een blauwe achtergrond gebruikte, hoe deze functioneerde binnen de compositie, en welke artistieke en materiële voorbeelden deze keuze mogelijk hebben gevormd. Het betreffende schilderij toont een duidelijke verbinding tussen de toenmalige teken- en schilderpraktijken en benadrukt Ruysch’ experimentele benadering tijdens de laatste tien jaar van haar carrière.
Dit nummer sluit af met vier recensies. Emma de Jong en Jan de Jong bespreken Ilja Veldmans omvangrijke boek over Maarten van Heemskerck, dat gelijktijdig verscheen met drie tentoonstellingen in Alkmaar en Haarlem. Weixuan Li duikt in Jos Beerens’ Painters and communities in seventeenth-century Brussels, gebaseerd op zijn proefschrift. Rachel Ruysch keert ook terug in Klara Alens nauwgezette analyse van het baanbrekende boek Rachel Ruysch: Nature into art, dat in 2024 in Boston werd gepubliceerd. Tot slot geeft Lieske Tibbe een kritisch commentaar op de meest recente biografie van Willem Witsen (1860-1923), gebaseerd op zijn uitgebreide correspondentie.
Enkele dagen voordat dit nummer van Oud Holland naar de pers ging, kwam het trieste nieuws dat Volker Manuth is overleden. Volker zat van 2002 tot 2020 in de redactieraad en investeerde niet minder dan achttien jaar van zijn gerespecteerde carrière in het tijdschrift. Ieder manuscript kon rekenen op zijn diepgaande interesse en betrokkenheid, en iedere auteur profiteerde daardoor van zijn scherpe geest. Hij zal zeer gemist worden.
Cover Oud Holland 2026-3, jaargang 139
Oud Holland – Journal for Art of the Low Countries 2026 nr. 3:
- Tamar van Riessen
Take a chance? Allegory and reality in Adriaen van de Venne’s marriage lotteries (c. 1650-1660) - Kirsten Derks
Out of the blue? An exploration of Rachel Ruysch’s (1664-1750) use of a blue ground - Emma C. de Jong & Jan L. de Jong
Review of Ilja M. Veldman, Maarten van Heemskerck: 1498-1574, Zwolle [W Books] 2024 - Weixuan Li
Review of Rudy Jos Beerens, Painters and communities in seventeenth-century Brussels: A social history of art, Leuven [Leuven University Press] 2024 - Klara Alen
Review of R. Schindler, B. Ebert, and A.C. Knaap (eds.), Rachel Ruysch: Nature into art, Boston [MFA Publications] 2024 - Lieske Tibbe
Review of Linda Modderkolk, Odilia Vermeulen and Ester Wouthuysen (eds.), Willem Witsen (1860-1923): Een kunstenaarsportret in brieven, Hilversum (Verloren) 2023
Oud Holland (linkt naar externe website)
Lees meer over Oud Holland, het oudste nog bestaande kunsthistorische tijdschrift ter wereld.
Lees artikelen (linkt naar externe website)
Bekijk alle jaargangen van Oud Holland en lees (deels gratis) verschillende artikelen op de website van uitgeverij Brill Publishing.